Skuteczny lek na jelito drażliwe - jak wybrać

Co znaczy skuteczny lek na jelito drażliwe

W IBS nie da się wskazać jednego leku, który zadziała u każdego, ponieważ objawy bywają odmienne. U jednej osoby dominuje ból i uczucie skurczu, u innej biegunka, u jeszcze innej zaparcia albo naprzemienne zmiany rytmu wypróżnień. Dlatego lekarze mówią o leczeniu celowanym w objaw, a nie o jednym uniwersalnym preparacie. Skuteczność ocenia się przez to, czy lek realnie zmniejsza dolegliwość, która najbardziej utrudnia codzienne życie.

Leczenie IBS zwykle łączy leki z dietą i zmianą stylu życia. Sama farmakoterapia rzadko wystarcza na dłużej, bo zespół jelita drażliwego jest schorzeniem przewlekłym o zmiennym przebiegu. Poniżej opisujemy grupy leków według objawu, którego dotyczą.

Leki rozkurczowe na ból i skurcze brzucha

Gdy głównym problemem jest ból brzucha i uczucie skurczu, lekarz najczęściej wybiera leki rozkurczowe, nazywane też spazmolitykami. Rozluźniają one napięte mięśnie gładkie ściany jelita i w ten sposób łagodzą ból. Najlepiej udokumentowanym przedstawicielem tej grupy w IBS jest mebeweryna, sprzedawana jako Duspatalin. Znosi nadmierny skurcz, a jednocześnie nie hamuje prawidłowej perystaltyki, więc rzadko powoduje zaparcia. Jest lekiem na receptę.

Do leków rozkurczowych zaliczają się także drotaweryna oraz butylobromek hioscyny, z których część preparatów jest dostępna bez recepty. Działają doraźnie na skurcz, ale w przewlekłym IBS z bólem lekarz zwykle preferuje mebewerynę, którą stosuje się regularnie. Pełny opis działania i dawkowania znajdziesz na stronie o leku Duspatalin.

Trimebutyna, gdy biegunka i zaparcia występują naprzemiennie

Osobną grupę stanowią leki regulujące motorykę przewodu pokarmowego. Trimebutyna, obecna w preparacie Debretin, działa dwukierunkowo: przyspiesza pracę jelita, gdy jest zbyt wolna, i zwalnia ją, gdy jest nadmierna. Z tego powodu bywa pomocna w postaci IBS, w której biegunka i zaparcia zmieniają się naprzemiennie, a objawy trudno przypisać jednej stronie. Trimebutyna jest lekiem na receptę.

Różnicę między tymi dwoma podejściami dobrze widać w praktyce: mebeweryna celuje w ból i skurcz, trimebutyna w nieregularny rytm wypróżnień. Który lek będzie skuteczniejszy w konkretnym przypadku, zależy od dominujących objawów. Porównanie opisujemy szerzej na stronie o leku Debretin oraz w artykule Duspatalin czy Debretin.

Leki na biegunkę w IBS

Jeśli dominuje biegunka, czyli postać określana jako IBS-D, doraźnie stosuje się loperamid. Zwalnia pasaż jelitowy i zmniejsza liczbę wypróżnień, a większość preparatów z loperamidem jest dostępna bez recepty. W wybranych, potwierdzonych przez lekarza przypadkach biegunkowej postaci IBS stosuje się ryfaksyminę, antybiotyk działający głównie w świetle jelita. Ryfaksymina jest lekiem na receptę i to lekarz decyduje o jej zastosowaniu.

Loperamid opanowuje objaw, ale nie należy stosować go przewlekle na własną rękę ani przy biegunce z gorączką czy krwią w stolcu. Takie objawy wymagają pilnej oceny lekarskiej, ponieważ nie są typowe dla IBS.

Leki na zaparcia w IBS

W postaci z przewagą zaparć, oznaczanej jako IBS-C, podstawą są środki osmotyczne, takie jak makrogole i laktuloza, oraz błonnik rozpuszczalny, na przykład z babki płesznik. Wiążą wodę w jelicie, zmiękczają stolec i ułatwiają wypróżnienie, a wiele z tych preparatów kupisz bez recepty. Ważne jest przy tym odpowiednie nawodnienie.

Gdy zaparcia są oporne i nie ustępują po środkach dostępnych bez recepty, lekarz może rozważyć leki na receptę przeznaczone do leczenia IBS z zaparciami. Takie decyzje podejmuje się indywidualnie, po ocenie dotychczasowego leczenia.

Dieta i wsparcie niefarmakologiczne

Żaden lek nie zastąpi zmian w diecie i stylu życia, które w IBS mają realny wpływ na objawy. Najlepiej przebadanym podejściem żywieniowym jest dieta o niskiej zawartości fermentujących węglowodanów, czyli dieta low FODMAP, którą prowadzi się etapami pod okiem specjalisty. Pomocne bywają też regularna aktywność fizyczna, dbanie o sen oraz techniki redukcji stresu, bo napięcie nerwowe u wielu osób nasila dolegliwości jelitowe.

Więcej praktycznych wskazówek znajdziesz w naszych artykułach: dieta FODMAP w IBS, objawy jelita drażliwego oraz IBS a wzdęcia. Traktuj je jako uzupełnienie, a nie zamiennik konsultacji z lekarzem.

Jak dobrać lek do objawów

Poniższa tabela pokazuje, jak grupa leków wiąże się z dominującym objawem. To zestawienie edukacyjne, ostateczny wybór należy do lekarza.

Zestawienie ma charakter informacyjny. O wyborze i połączeniu leków decyduje lekarz na podstawie wywiadu.

Jak uzyskać receptę na leki na IBS online

• Wypełniasz formularz medyczny o objawach i przyjmowanych lekach
• Opłacasz konsultację, 59 zł
• Lekarz analizuje wniosek i, jeśli nie ma przeciwwskazań, wystawia e-receptę na dobrany lek
• Jeśli lekarz odmówi, otrzymujesz pełny zwrot

Najczęstsze pytania